Metári fylgt eftir hjá Friends of Moby Dick

Hvalaskoðunarsumarið hjá Friends of Moby Dick á Húsavík gekk vel og var aðsókn í heildina á pari við síðasta sumar, sem var metár hjá fyrirtækinu. Fyrsta heila starfsár nýjasta báts flotans, Vinar, hefur jafnframt opnað nýja möguleika í hvalaskoðun á Skjálfanda að sögn Sólveigar Ásu Arnarsdóttur, framkvæmdastjóra.

Vinur bættist í flotann í fyrra. Hann er hraðskreiður trefjaplastbátur með upphitaðri inniaðstöðu og því töluvert frábrugðinn eikarbátunum sem lengi hafa verið einkennandi fyrir hvalaskoðunina á Húsavík.

„Þetta er fyrsta heila starfsárið okkar á Vin og honum hefur verið afar vel tekið, sérstaklega á kaldari mánuðum en einnig af barnafjölskyldum yfir sumarið,“ segir Sólveig.

Hraði bátsins gerir áhöfninni kleift að sækja lengra út á Skjálfanda þegar stórhveli halda sig utarlega í flóanum og komast fljótar á milli svæða.

„Þannig fer minni tími í siglingu til og frá hvalasvæðunum og meiri tími getur farið í að fylgjast með hvölunum sjálfum,“ segir Sólveig.

Sjá einnig: Fjölgun íslenskra gesta og góðar viðtökur við Grösum

Steypireyðar með kálfa á Skjálfanda

Hnúfubakurinn setti sem fyrr sterkan svip á ferðir sumarsins. Hann er meðal þeirra tegunda sem oftast sjást í flóanum og getur boðið upp á mikið sjónarspil, hvort sem hann er að éta, stökkva, berja bægslunum eða sýna sporðinn þegar hann kafar.

Fleira eftirminnilegt bar þó fyrir augu í sumar. Meira sást til steypireyða í júní en undanfarin ár og í nokkrum ferðum tókst að sýna gestum beinhákarl. Þá vakti það mikla lukku þegar forvitin hrefna synti alveg upp að Vin og virti bátinn og farþegana gaumgæfilega fyrir sér.

„Það var sérstaklega ánægjulegt að sjá meira af steypireyði, enda er alltaf einstök upplifun að sjá stærsta dýr jarðar,“ segir Sólveig.

Nokkuð var um mæður með kálfa í flóanum, bæði steypireyðar og hnúfubaka, sem lítið hefur sést til áður. Minna var hins vegar um grindhvali og andarnefjur en sumarið 2025.

Stundirnar með gestunum eru ekki síður eftirminnilegar en dýralífið. Bónorð um borð er að sögn Sólveigar að verða að árlegum viðburði og reglulega koma gestir sem áður hafa farið í hvalaskoðun annars staðar í heiminum án þess að sjá hval.

„Það er sérstaklega gaman þegar við náum svo að sýna þeim eitthvað stórkostlegt á Skjálfanda og Húsavík stendur undir nafni sem Hvalahöfuðborg Íslands,“ segir hún.

Fleiri barnafjölskyldur velja hvalaskoðun

Friends of Moby Dick hefur fundið fyrir fjölgun barnafjölskyldna og telur fyrirtækið að upphituð inniaðstaða Vinar eigi sinn þátt í þeirri þróun. Ferðafólk virðist jafnframt orðið meðvitaðra um hversu háð veðri hvalaskoðunin er.

„Fólk fylgist gjarnan með veðurspánni og bókar því oftar með stuttum fyrirvara en áður eða breytir bókun sinni í takt við veðurspána,“ segir Sólveig. Morgunferðirnar séu jafnan vinsælastar.

Hvalaskoðun allt árið?

Hvalaskoðun er nú í boði frá Húsavík í tíu mánuði ársins, frá 1. mars til 31. desember. Sólveig segir þá starfsemi mikilvæga fyrir bæinn í heild, enda sé hvalaskoðun ein helsta ástæða þess að ferðamenn heimsæki Húsavík og fjölmargir aðrir þjónustuaðilar njóti góðs af umferðinni.

Heilsársstarfsemi er að hennar sögn alls ekki útilokuð, þótt ýmsum spurningum sé enn ósvarað.

„Hingað til hefur lítið sem ekkert verið rannsakað hvort og í hvaða mæli hvalir halda sig á Skjálfanda í janúar og febrúar. Það væri mjög spennandi að kanna það betur,“ segir Sólveig og bendir á að veðrið sé stærsta áskorunin á þessum árstíma.

Aukið millilandaflug um Akureyrarflugvöll gæti þó skapað ný tækifæri fyrir vetrarferðamennsku á Húsavík.

„Ef rétt er haldið á spöðunum gæti það stutt við frekari lengingu tímabilsins og þróun Húsavíkur í átt að vinsælum áfangastað allt árið,“ segir Sólveig að lokum.